سخنگوی سازمان غذا و دارو، نسبت به خطرات «خوددرمانی دیجیتال» ناشی از تصمیمگیریهای غیرتخصصی بر اساس اطلاعات اینترنتی هشدار داد.
به گزارش روابط عمومی رادیو سلامت، محمد هاشمی، با اشاره به رشد روزافزون استفاده از هوش مصنوعی و اینترنت برای دریافت اطلاعات سلامت، اظهار كرد: اگرچه این فناوریها ابزارهای ارزشمندی برای افزایش آگاهی و آموزش هستند، اما نباید به عنوان مرجعی برای تشخیص بیماری، تجویز، تغییر دوز یا قطع دارو مورد استفاده قرار گیرند.
وی با تبیین مفهوم «خوددرمانی دیجیتال» گفت: دسترسی گسترده به اطلاعات پزشكی، همزمان با مزایای آموزشی، چالشهای جدیدی ایجاد كرده است. برخی افراد پس از جستجوی علائم خود در فضای مجازی یا دریافت پاسخ از سامانههای هوش مصنوعی، بدون ارزیابی تخصصی توسط پزشك یا داروساز، اقدام به مصرف یا تغییر خودسرانه داروها میكنند؛ اقدامی كه میتواند پیامدهای جبران ناپذیری به همراه داشته باشد.
هاشمی تأكید كرد: تصمیمات دارویی باید بر اساس مجموعهای از عوامل پیچیده از جمله تشخیص قطعی، سابقه بیماریها، شرایط فیزیولوژیك بیمار، عملكرد ارگانهای حیاتی مانند كبد و كلیه، تداخلات دارویی و وضعیت خاص بیمار (مانند بارداری یا شیردهی) اتخاذ شود؛ مواردی كه سامانههای هوش مصنوعی عمومی به دلیل عدم دسترسی به پرونده بالینی فرد، قادر به تحلیل دقیق آنها نیستند.
مشاور رئیس سازمان غذا و دارو با اشاره به اهمیت «ایمنی دارویی» تصریح كرد: حتی دارویی كه برای یك بیمار مفید است، ممكن است برای فرد دیگر به دلیل شرایط خاص بالینی یا تداخل با داروهای مصرفی دیگر، خطرناك باشد.
وی در این راستا نقش داروسازان را حیاتی دانست و افزود: داروساز تنها عرضهكننده دارو نیست، بلكه متخصصِ شناسایی تداخلات دارویی و آموزش بیمار است كه میتواند از بروز خطاهای دارویی قابل پیشگیری جلوگیری كند.
هاشمی با اشاره به احتمال بروز خطا در پاسخهای هوش مصنوعی به دلیل ناقص بودن دادههای ورودی یا پردازشهای نادرست، گفت: مصرف خودسرانه آنتیبیوتیكها، داروهای مؤثر بر سیستم عصبی، داروهای ضدانعقاد و داروهای بیماریهای مزمن، نیازمند نظارت دقیق حرفهای است. وی خاطرنشان كرد: مردم میتوانند از فناوری برای شناخت بهتر بیماریها استفاده كنند، اما برای هرگونه اقدام درمانی، مشورت با كادر درمان الزامی است.
